Khi căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông tiếp tục leo thang, chiến tranh không còn bó hẹp trong lĩnh vực năng lượng mà bắt đầu thâm nhập vào khâu sản xuất công nghiệp cơ bản. Ngày 28/3, hai cơ sở sản xuất nhôm chính tại UAE và Bahrain liên tiếp hứng chịu tấn công bằng tên lửa và drone, khiến nguy cơ đứt gãy chuỗi cung ứng nhôm toàn cầu tăng vọt. Sự kiện này đánh dấu bước ngoặt trong tính chất xung đột, chuyển từ nỗi lo ngại của thị trường trước đây về gián đoạn logistics sang việc phá hủy vật lý các năng lực sản xuất cốt lõi.
Cơ sở sản xuất Tavira thuộc Tập đoàn Nhôm Toàn cầu UAE nằm trong Vùng kinh tế Khalifa, Abu Dhabi bị hư hại nghiêm trọng nhất. Đây là một trong những cơ sở sản xuất kim loại quy mô lớn nhất khu vực Trung Đông, với kế hoạch sản xuất khoảng 1,6 triệu tấn nhôm đúc năm 2025. Doanh nghiệp liên quan khác là Công ty Nhôm Bahrain, nhà máy của họ gây thương tích nhẹ cho nhân viên trong vụ tấn công. Tổng công suất của hai doanh nghiệp chiếm hơn 6% tổng sản lượng toàn cầu, trong đó riêng Tập đoàn Nhôm Toàn cầu UAE đóng góp khoảng 4% nguồn cung toàn cầu, nghĩa là cứ 25 tấn nhôm trên thế giới thì có một tấn đến từ khu vực này. Sau vụ tấn công, nhiều nhân viên bị thương. Dù doanh nghiệp đang cố gắng tận dụng kho ngoại quan trên biển để duy trì giao hàng cho khách, nhưng chưa tiết lộ rõ liệu sản xuất có hoàn toàn tạm dừng hay không.
Thị trường phản ứng nhanh chóng và dữ dội. Trước khi giá nhôm giao ngay quốc tế xuất hiện mức chênh lệch cao, lượng tồn kho nhôm tại Sở Giao dịch Kim loại London (LME) đã giảm xuống mức thấp nhất gần 10 năm qua. Tính đến ngày 27/3, giá nhôm thỏi giao ngay châu Âu tăng hơn 30% so với cuối tháng trước, mức tăng đơn ngày từng vượt ngưỡng 500 USD/tấn. Đáng chú ý, trọng tâm của thị trường vốn trước đây chủ yếu tập trung vào chi phí logistics tăng do gián đoạn vận tải Biển Đỏ, còn vụ tấn công lần này trực tiếp truyền rủi ro sang phía cung, việc giảm khối lượng thực tế tác động mạnh đến tâm lý thị trường hơn bất kỳ thời điểm nào trước đây.
Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) tuyên bố nhận trách nhiệm vụ tấn công vào ngày hôm sau, gọi đây là đòn tấn công chí mạng hơn nhắm vào các cơ sở liên quan đến ngành công nghiệp quân sự và hàng không vũ trụ Mỹ, đồng thời cảnh báo phản ứng sẽ không còn giới hạn trong việc trả đũa tương xứng. Cùng lúc, Công ty Nhôm Bahrain trước đó đã tuyên bố gặp tình huống bất khả kháng do hàng hóa không thể đi qua eo biển Hormuz và cắt giảm sản lượng khoảng 20%, nhà máy nhôm điện phân của Norsk Hydro tại Qatar cũng giảm sản lượng, nhiều yếu tố chồng chéo làm trầm trọng thêm lo ngại về cung ứng.
Về ảnh hưởng sau này, chuyên gia chỉ ra rằng các đòn công kích vật lý đối với cơ sở luyện kim cốt lõi có hiệu ứng đuôi dài đáng kể. Ngay cả khi cục diện khu vực trong tương lai được hòa dịu, việc khôi phục toàn diện nhà máy nhôm cũng không dễ dàng, bảo dưỡng thiết bị, đánh giá an toàn và tăng tốc công suất thường cần chu kỳ từ 6 tháng đến hơn một năm. Hiện tại, hơn 40% lượng xuất khẩu nhôm điện phân từ Trung Đông chảy về EU, là lực lượng then chốt lấp đầy khoảng trống xuất khẩu nhôm của Nga. Khi công suất địa phương ngừng hoạt động và kênh vận chuyển bị chặn tạo ra khoảng trống cung ứng thực tế, mức chênh lệch giao ngay nước ngoài dự kiến sẽ tiếp tục tăng cao, mang lại áp lực lạm phát bổ sung cho nền kinh tế toàn cầu.
