Phiên sau giờ đóng cửa hôm thứ Tư theo giờ Mỹ, Meta công bố báo cáo tài chính quý II/2026. Dù doanh thu nhích nhẹ trên mặt bằng kỳ vọng của giới phân tích Wall Street, đà trượt của lợi nhuận ròng cùng hướng dẫn tài chính ảm đạm cho quý III, cộng với gánh nặng chi phí vốn cho AI đang ở mức cao, đã làm xói mòn niềm tin nhà đầu tư. Cổ phiếu Meta trong phiên giao dịch sau giờ học lệnh đã lao dốc gần 10%. Bảng kết quả này ghi nhận rõ nét tình trạng “doanh thu tăng nhưng lợi nhuận không đi kèm”, khiến thị trường tái đánh giá hiệu quả đầu tư vào AI của gã khổng lồ công nghệ.

Số liệu tài chính cho thấy doanh thu quý II của Meta đạt 60,8 tỷ USD, tăng 28% so với cùng kỳ năm ngoái, nhỉnh hơn chút ít so với dự báo thị trường là 60,2 tỷ USD. Trong đó, nhóm doanh thu quảng cáo cốt lõi đóng góp 59,4 tỷ USD, tăng 27% đồng niên, nhờ sự tăng trưởng đồng thời của cả lưu lượng hiển thị lẫn giá trung bình mỗi lần hiển thị. Tuy nhiên, phía lợi nhuận chịu áp lực nặng nề khi lợi nhuận ròng giảm 14% đồng niên xuống còn 15,8 tỷ USD. Lợi nhuận trên mỗi cổ phiếu (EPS) chỉ đạt 6,18 USD, thấp xa mức dự kiến 7,17 USD. Điểm đáng chú ý nhất là dòng tiền tự do co rút dữ dội, lao từ mức khoảng 12,4 tỷ USD ở quý I xuống còn 784 triệu USD, chạm mức thấp nhất trong bốn năm qua. Tổng chi phí bùng nổ 55% đồng niên lên 42 tỷ USD, bao gồm 2,4 tỷ USD chi phí liên quan đến kiện tụng và 1,2 tỷ USD tiền bồi thường chấm dứt hợp đồng. Những khoản chi phi vận hành này càng bào mòn thêm biên lợi nhuận của công ty.

Trước những nghi vấn từ phía nhà đầu tư, ban lãnh đạo đã nhấn mạnh vai trò thúc đẩy của AI đối với hoạt động cốt lõi trong cuộc gọi thảo luận kết quả kinh doanh. Giám đốc điều hành cho biết tốc độ tăng trưởng doanh thu quảng cáo của Meta tính theo đô la hiện đã vượt mọi đối thủ cùng ngành, minh chứng cho việc các khoản đầu tư vào AI đang bắt đầu sinh lời. Hiện nay, giải pháp quảng cáo trọn gói Advantage+ do AI điều khiển đã đạt doanh thu hàng năm vượt mốc 750 tỷ USD, với 9 triệu doanh nghiệp vừa và nhỏ đang sử dụng ít nhất một công cụ sáng tạo nội dung quảng cáo dựa trên AI. Ngoài ra, các trợ lý doanh nghiệp thông minh cũng đã được triển khai toàn cầu trên WhatsApp và Messenger, đạt hơn 1 triệu doanh nghiệp hoạt động tích cực mỗi tuần. Dù nhận được nhiều báo giá đặt chỗ sức mạnh tính toán với mức giá đội lên gấp nhiều lần chi phí thực tế, ban lãnh đạo kiên quyết rằng việc bán trực tiếp sức mạnh tính toán để trục lợi ngắn hạn là bước đi thiếu chiến lược. Họ lựa chọn chiến lược biến hạ tầng tính toán thành nền tảng phát triển trí tuệ nhân tạo, từ đó khuếch đại giá trị gia tăng, bởi biên lợi nhuận dài hạn từ mô hình này sẽ cao hơn hẳn so với việc chỉ kinh doanh dịch vụ điện toán đơn thuần.

Mảng phần cứng cũng ghi nhận kết quả trái chiều. Bộ phận Reality Labs tăng doanh thu 16% đồng niên lên 431 triệu USD, chủ yếu nhờ đà bán kính thông minh tích hợp AI. Thế nhưng, thiệt hại hoạt động của bộ phận này vẫn ở mức 4,6 tỷ USD, cho thấy mảng thiết bị vật lý vẫn đang trong giai đoạn đòi hỏi nguồn vốn đầu tư khổng lồ. Để đáp ứng nhu cầu điện toán khủng khiếp, ban lãnh đạo xác định giai đoạn 2026-2027 là cửa sổ then chốt nhằm đẩy nhanh công suất, hướng tới mục tiêu tối đa hóa kho dự trữ hạ tầng. Giải tỏa áp lực dòng tiền, Meta đang đa dạng hóa các kênh huy động vốn. Một ví dụ điển hình là liên danh với BlackRock xây dựng trung tâm dữ liệu trị giá khoảng 14 tỷ USD tại Texas. Theo cấu trúc liên doanh, BlackRock nắm 80% vốn, Meta nắm 20%, đồng thời ký thoả thuận thuê dài hạn và đưa ra bảo lãnh giá trị thặng dư sau khi vận hành.

Lịch sử ngành công nghệ từng trải qua giai đoạn đầu tư thiếu hụt vào hạ tầng tính toán, nên tổng công suất dự kiến sẽ duy trì tình trạng căng thẳng trong tương lai gần. Tâm điểm quan sát của nhà đầu tư hiện nay đã chuyển dịch từ câu hỏi “Liệu AI có thực sự hữu ích?” sang việc “Khi nào khối lượng vốn đầu tư khổng lồ này mới chuyển hóa thành dòng tiền tự do bền vững?”. Xu hướng tăng trưởng quảng cáo trong vài quý tới cùng khả năng thương mại hóa quy mô của các sản phẩm AI doanh nghiệp sẽ là những biến số then chốt quyết định gã khổng lồ này có sớm thoát khỏi vòng xoáy khó khăn về lợi nhuận hay không. Thị trường hiện vẫn đang chờ đợi những tín hiệu rõ ràng hơn về chu kỳ hoàn vốn từ các khoản đầu tư vào hạ tầng điện toán.