Ông Trump gần đây tiết lộ rằng nhóm điều phối hòa bình do ông dẫn dắt đã đạt được thỏa thuận then chốt. Lực lượng vũ trang chủ lực của phe Palestine, Hamas, đồng ý giải giới hoàn toàn trong vòng sáu đến tám tháng. Đổi lại, Quân đội Phòng vệ Israel (IDF) sẽ tiến hành rút quân từng giai đoạn khỏi Dải Gaza, với quyền quản lý hậu chiến được chuyển giao cho một chính phủ kỹ trị Palestine mới thành lập. Động thái chính trị này dự kiến sẽ mở ra cửa sổ cơ hội cho việc sửa chữa cơ sở hạ tầng bị tàn phá và khởi động lại hoạt động kinh tế khu vực.

Lộ trình triển khai cụ thể của thỏa thuận đã cơ bản hình thành. Hamas phải bàn giao toàn bộ vũ khí hạng nặng và nhẹ trong khuôn khổ thời gian quy định, đồng thời nộp đầy đủ hồ sơ tọa độ địa lý và thiết kế kết cấu của mạng lưới đường hầm ngầm, các cơ sở sản xuất quân sự cùng kho dự trữ đạn dược. Phía Israel áp dụng phương án rút lui theo bậc thang: lực lượng tiền phương sẽ co về các tuyến phòng thủ dã chiến đã ấn định, đồng thời đình chỉ các chiến dịch tiêu diệt có chọn lọc nhắm vào các nhân vật trọng yếu của phía Palestine. Chỉ khi khâu kiểm nghiệm giải giới được phê duyệt, phía Israel mới triển khai lệnh rút quân triệt để. Ở khía cạnh tái định cư, văn bản thỏa thuận bao gồm điều khoản bảo lưu, cho phép những người từng tham gia lực lượng vũ trang hoàn tất nghĩa vụ bàn giao được ở lại địa phương sinh sống. Trật tự an ninh giai đoạn chuyển giao sẽ do lực lượng gìn giữ hòa bình quốc tế liên kết với đơn vị cảnh sát Palestine vừa thành lập cùng bảo đảm, hướng tới việc ngăn ngừa khoảng trống quyền lực phát sinh các cú sốc đối với thị trường tài chính và đời sống xã hội.

Hoạt động điều phối ngoại giao hiện nay đang diễn ra tích cực tại Cairo. Chuỗi thảo luận kín trong tuần qua cho thấy các bên liên quan đang đi sâu vào các vấn đề thực chất như cơ chế giám sát ngừng bắn, hành lang vận chuyển viện trợ nhân đạo và lộ trình giải ngân nguồn vốn hỗ trợ. Dù phía Palestine chưa phát hành thông cáo chính thức, tần suất làm việc giữa các đoàn đàm phán đã gia tăng rõ rệt, minh chứng cho cách tiếp cận thận trọng và thực tiễn nhằm hiện thực hóa các điều khoản thỏa thuận. Giới chức cao cấp Hoa Kỳ đánh giá đây là cột mốc quan trọng giúp tháo gỡ thế kẹt an ninh, khẳng định mục đích cốt lõi là triệt tiêu nguồn gốc các cuộc tấn công vượt biên, từ đó kiến tạo hành lang an ninh ổn định và khả năng dự báo, tạo đà cho dòng vốn đầu tư quay trở lại và hoạt động thương mại phục hồi.

Nhìn từ góc độ vĩ mô, bước đột phá mang tính chính trị này có mối liên hệ chặt chẽ với quá trình tái định hình chiến lược tổng thể tại Trung Đông. Các chiến dịch quân sự trong vài tháng qua không chỉ gây biến động tâm lý trên thị trường chuỗi cung ứng toàn cầu mà còn tác động trực tiếp đến chi tiêu ngân sách nhà nước và công thức định giá rủi ro của các quốc gia láng giềng. Cấu trúc cai trị sau khi lực lượng vũ trang tan rã, phương thức huy động quỹ tái thiết từ quốc tế, cùng khả năng xây dựng chính quyền mới cân đối việc phân bổ lợi ích giữa các phe phái, sẽ là những nhân tố then chốt quyết định tốc độ trở lại nhịp điệu bình thường của khu vực. Tiến độ tuân thủ thực tế các điều khoản, sức ép và vai trò điều phối của các cường quốc bên ngoài, cũng như mức độ hồi phục của sinh hoạt kinh tế địa phương khi xung đột lắng xuống, đều sẽ đóng vai trò là các chỉ số quan trọng để theo dõi quỹ đạo phục hồi kinh tế - xã hội tại Trung Đông trong thời gian tới.