Sau khi căng thẳng Mỹ - Iran leo thang, quy tắc giao dịch vàng có sự chuyển đổi rõ rệt. Loại kim loại quý vốn được xem là tài sản trú ẩn an toàn không tiếp tục tăng, mà sau khi tăng ngắn hạn ở giai đoạn đầu chiến sự đã nhanh chóng hạ nhiệt. Ngày 28/2, Mỹ và Israel mở chiến dịch quân sự chống Iran, đến ngày 2/3, giá vàng giao ngay báo 5.378 USD/oz. Sau đó, giá liên tục yếu đi, trước khi bài viết được phát hành đã giảm xuống khoảng 4.021 USD, tương đương mức điều chỉnh khoảng 25,3%. Phiên sáng thứ Hai, giá vàng còn có lúc thủng mốc 4.000 USD trước khi xuất hiện nhịp hồi kỹ thuật.

Diễn biến này trái ngược với kỳ vọng trú ẩn ban đầu của nhà đầu tư. Ngay khi xung đột bùng phát, lực mua trú ẩn thực sự đẩy giá vàng đi lên, nhưng rất nhanh, sự chú ý của thị trường chuyển sang rủi ro tuyến vận chuyển năng lượng. Lo ngại về vận tải và nguồn cung dầu thô qua eo biển Hormuz khiến kỳ vọng giá dầu tăng được đẩy mạnh, áp lực lạm phát quay lại và lãi suất duy trì ở mức cao gia tăng. Trong bối cảnh lợi suất trái phiếu tăng, sức hấp dẫn tương đối của vàng, một tài sản không sinh lãi, suy giảm, trong khi đồng USD mạnh lên tiếp tục đè lên giá vàng được định giá bằng USD. Cộng thêm việc chốt lời sau nhịp tăng trước đó và các lệnh bán bị động từ thị trường kỳ hạn do điều chỉnh ký quỹ và vị thế, áp lực giảm của giá vàng bị khuếch đại.

Điểm đáng chú ý là giá vàng giao ngay và dòng tiền ETF xuất hiện sự phân kỳ. Dữ liệu ngành cho thấy trong tháng 9, các quỹ ETF vàng toàn cầu ghi nhận dòng tiền ròng vào khoảng 10 tỷ USD, tương ứng tăng nắm giữ khoảng 67 tấn vàng, trong khi cùng kỳ giá vàng giảm 8,5%. Cuối tháng 9, tổng lượng nắm giữ của các quỹ ETF vàng toàn cầu tăng lên 4.256 tấn, lập kỷ lục mới; quy mô dòng tiền ròng vào trong quý III đạt 31 tỷ USD, cũng phá vỡ kỷ lục. Dòng tiền không rút khỏi thị trường do giá giảm, mà tiếp tục mua vào ở vùng giá thấp, cho thấy một số tổ chức và nhà đầu tư cá nhân vẫn coi vàng là công cụ phòng ngừa rủi ro trong danh mục tài sản dài hạn.

Tiếp theo, việc giá vàng có thể phục hồi hay không vẫn phụ thuộc chủ yếu vào mối liên kết giữa giá dầu, lạm phát và chính sách tiền tệ. Nếu giá năng lượng hạ nhiệt, áp lực lạm phát giảm, thị trường quay lại đặt cược vào việc cắt giảm lãi suất, vàng có thể nhận được hỗ trợ về định giá. Nếu xung đột tiếp tục mở rộng, lạm phát dai dẳng, đồng USD duy trì mạnh, vàng có thể tiếp tục chịu áp lực bán. Hiện tại, giá dầu, lạm phát và chính sách của Fed vẫn là những biến số mà các nhà giao dịch liên tục cân nhắc.