Phiên giao dịch châu Á ngày thứ Hai, giá vàng nhích tăng, thị trường giao dịch quanh vùng 4.130 USD/ounce, mức tăng trong phiên hơn 50 USD/ounce, tiếp nối nhịp tăng khoảng 5% tích lũy trong tuần trước. Yếu tố trực tiếp đẩy giá vàng đi lên đến từ sự thay đổi trong kỳ vọng rủi ro địa chính trị. Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết ông khó có khả năng ra lệnh mở lại một đợt tấn công nhằm vào Iran chừng nào các cuộc đàm phán liên quan vẫn tiếp diễn. Phát biểu này khiến giá dầu thô hạ nhiệt, phần nào làm dịu lo ngại lạm phát nóng trở lại của thị trường, tạo lực đỡ ngắn hạn cho vàng.

Gần đây, mối liên hệ giữa vàng và tình hình Trung Đông không hoàn toàn tuân theo logic trú ẩn truyền thống. Thông thường, xung đột địa chính trị leo thang sẽ kích hoạt lực mua vàng, nhưng trong bối cảnh hiện tại, căng thẳng gia tăng ngược lại có thể tạo áp lực lên giá vàng thông qua giá dầu, lạm phát và kỳ vọng lãi suất. Giá dầu tăng có thể đẩy kỳ vọng lạm phát đi lên, khiến lợi suất trái phiếu nhích cao hơn, đồng thời củng cố kỳ vọng các ngân hàng trung ương lớn tiếp tục thắt chặt chính sách; theo đó, chi phí cơ hội của vàng, một tài sản không sinh lời, cũng tăng theo. Đà hồi phục của giá vàng trong phiên thứ Hai được xây dựng trên cơ sở phát biểu của ông Trump làm dịu căng thẳng và giá dầu hạ nhiệt.

Tuy nhiên, các yếu tố hỗ trợ không bền vững. Trong dịp cuối tuần, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio cho biết các cuộc đàm phán với phía Tehran chưa đạt tiến triển thực chất. Cùng lúc, một vụ tấn công nghi do máy bay không người lái của Iran thực hiện khiến một mỏ khí đốt tự nhiên lớn ở Iraq ngừng sản xuất; lực lượng Houthi cũng tấn công nhiều mục tiêu tại Riyadh, trong đó có trụ sở của Saudi Aramco. Cả Washington và Tehran đều ghi nhận tình trạng gián đoạn vận tải biển gần eo biển Hormuz. Nếu những diễn biến này tiếp tục leo thang và đẩy giá dầu hồi phục, kênh truyền dẫn từ lạm phát và lãi suất có thể lại gây áp lực lên vàng.

Kỳ vọng chính sách của Fed vẫn là ràng buộc chính đối với giá vàng hiện nay. Dữ liệu việc làm tháng 10 của Mỹ tích cực, tốc độ tạo việc làm tăng, tỷ lệ thất nghiệp giảm xuống 4,1%, cho thấy thị trường lao động vẫn có sức chống chịu. Công cụ dự báo lãi suất thị trường cho thấy xác suất giới giao dịch đặt cược Fed nâng lãi suất vào tháng 12 đã lên khoảng 80%, cao hơn mức khoảng 70% trước khi dữ liệu việc làm được công bố. Kỳ vọng lãi suất tăng làm chi phí nắm giữ vàng cao hơn, hạn chế đà tăng tiếp theo của giá vàng. Trong khi đó, thị trường chứng khoán Mỹ chịu áp lực bán sau cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ; thị trường cũng bắt đầu lo ngại những thay đổi về nhu cầu liên quan đến trí tuệ nhân tạo có thể kéo lùi tăng trưởng kinh tế, và kỳ vọng nâng lãi suất vốn đã hạ nhiệt lại nóng trở lại sau dữ liệu việc làm mới nhất.

Kỳ vọng thắt chặt chính sách tiền tệ toàn cầu không chỉ bó hẹp ở Mỹ. Một cựu chuyên gia kinh tế trưởng của Ngân hàng Trung ương Nhật Bản dự báo ngân hàng này có thể nâng lãi suất trong tháng 12 và tiếp tục tăng chi phí vay trong năm tới, đưa lãi suất tiến dần về 2%. Kỳ vọng này củng cố môi trường lợi suất trái phiếu toàn cầu đi lên, tạo áp lực gián tiếp lên vàng.

Thị trường vàng vẫn có một số yếu tố hỗ trợ. Khi các lễ hội lớn của Ấn Độ bắt đầu từ thứ Sáu tuần trước, nhu cầu vàng vật chất đã bắt đầu hồi phục. Trước đó, đà giảm của giá vàng đã kéo lực mua bắt đáy quay lại thị trường, với một số nhà đầu tư chọn xuống tiền sau nhiều tháng chờ đợi. Trong những năm gần đây, các ngân hàng trung ương toàn cầu liên tục tăng nắm giữ vàng, trở thành trụ đỡ cấu trúc quan trọng của thị trường. Các cơ quan quản lý dự trữ quốc gia, nhằm giảm phụ thuộc vào đồng USD, thường duy trì nhu cầu mua vàng ở quy mô nhất định, qua đó giúp hấp thụ một phần áp lực bán khi giá vàng điều chỉnh.

Sức mạnh của đồng USD vẫn là yếu tố hạn chế đà tăng của vàng. Được hậu thuẫn bởi chênh lệch lãi suất lớn, USD vẫn giữ được sức mạnh, gây áp lực lên vàng được định giá bằng USD. Dòng tiền đầu tư rất nhạy cảm với những thay đổi trong kỳ vọng lãi suất của Fed. Thị trường hiện chờ dữ liệu chỉ số giá tiêu dùng của Mỹ công bố vào thứ Ba để đánh giá áp lực lạm phát có đủ để Fed tiếp tục thắt chặt chính sách hay không.