Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio mới đây trong cuộc gặp với bộ trưởng ngoại giao các nước G7 tại Paris tiết lộ rằng Tổng thống Mỹ Donald Trump rốt cuộc không lựa chọn nối lại hành động quân sự, cũng không vội vàng đạt một thỏa thuận toàn diện với Iran, mà chuyển sang tiếp tục siết chặt vòng vây đối với chính quyền Iran.

Các nguồn tin cho biết trong vài tháng qua, ông Trump đã cân nhắc giữa hai hướng: một bên là gia tăng sức ép quân sự cứng rắn hơn với Iran, bên kia là đặt cược rằng Tehran cuối cùng sẽ nhượng bộ dưới sức ép trừng phạt kinh tế và cô lập ngoại giao. Khi tình hình diễn biến, Nhà Trắng dần chuyển trọng tâm sang phương án thứ ba, tức tiếp tục làm suy yếu năng lực của chính phủ Iran thông qua các biện pháp như chèn ép kinh tế, phong tỏa trên biển và cắt đứt các tuyến vận chuyển vũ khí, công nghệ.

Trong cuộc thảo luận kín với bộ trưởng ngoại giao các nước G7, ông Rubio nhấn mạnh rằng Mỹ không chỉ có lựa chọn tái chiến hoặc ký một thỏa thuận bất lợi cho Mỹ. Ông nói chính sách mà Mỹ đang thúc đẩy không phải biện pháp tạm thời và không đặt ra thời điểm kết thúc rõ ràng, mà nhằm duy trì sức ép kéo dài lên kinh tế Iran, khiến Tehran ngày càng khó tài trợ cho các nhóm vũ trang trong khu vực, đồng thời khó khôi phục năng lực quân sự.

Sau cuộc gặp với Thủ tướng Qatar gần đây, ông Trump cũng từng nói rằng khả năng Mỹ phát động thêm một cuộc tấn công quân sự vào Iran đã rất thấp và không cần thiết. Thay vào đó, ông nghiêng về duy trì trạng thái sức ép cao, để Iran chịu áp lực lớn hơn trong một cuộc tiêu hao kéo dài.

Xung quanh chính sách tiếp theo đối với Iran, nội bộ Mỹ không hoàn toàn nhất trí. Trong đội ngũ an ninh quốc gia của ông Trump, một số quan chức chủ trương nối lại các cuộc tấn công quân sự, cho rằng đây là cách trực tiếp nhất để gây áp lực lên Tehran; những người khác lại cho rằng nếu tái chiến, không chỉ rủi ro khu vực gia tăng mà còn tạo thêm gánh nặng chính trị cho nước Mỹ trong nước. Phần lớn các quốc gia vùng Vịnh lo ngại leo thang căng thẳng, vì vậy phản đối việc tiếp tục hành động quân sự.

Tại Washington, những nhân vật chủ chốt ủng hộ hướng vây hãm gồm Ngoại trưởng Rubio, Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent, Giám đốc CIA John Ratcliffe và cố vấn của ông Trump, Jared Kushner. Nhóm này không ủng hộ lập tức tái chiến, cũng không cho rằng các điều kiện mà Iran hiện đưa ra đủ để hình thành một thỏa thuận phù hợp với lợi ích của Mỹ.

Hướng chính sách mà nhóm này thúc đẩy là thông qua các biện pháp trừng phạt kinh tế, phong tỏa tài chính và chặn bắt trên biển kéo dài để hạn chế khả năng Iran tiếp cận vũ khí tiên tiến và các công nghệ liên quan. Mỹ cũng dự kiến triển khai một chiến dịch mới, với mục tiêu cắt đứt các tuyến đường bộ mà Iran sử dụng để vận chuyển vũ khí và công nghệ.

Đối với ông Trump, vấn đề Iran đã trở thành một chủ đề chính trị quan trọng trong nhiệm kỳ thứ hai. Trong thời gian qua, trong các phát ngôn công khai, ông từng đe dọa hành động cứng rắn hơn, đồng thời nhiều lần dự báo Iran cuối cùng sẽ chấp nhận một thỏa thuận do Mỹ dẫn dắt. Giờ đây, Nhà Trắng dường như muốn tập trung vào gây áp lực kéo dài, thay vì nhanh chóng tiến tới xung đột quân sự hoặc đạt được một dàn xếp hòa bình mà giới quan sát cho là vội vàng.